HỒNG KHẮC KIM MAI
|
T́m Đâu Suối Thương ?
Hồng Khắc Kim Mai |
Nhă Nhạc
1-
Đường nhỏ như thân rắn quanh co giữa hai bờ tre cao ngất. Đường nhỏ như con suối vắng ngoằn ngoèo giữa vùng lau lách cỏ sợi. Khách bước đi hoang mang dưới trưa hè nắng chói. Ở đây lá tre không kết cành, lá tre không che nổi mặt trời, và con đường th́ như cứ dài ra …
Khách đến từ nơi thị thành. Hành lư mang theo là ta bà bụi đỏ và những vết xứa bầm dập năm tháng. Khách đi trên con đường không tên không tuổi. Con đường hun hút lạ lùng, ốm o, khô róm. Con đường nước khát rát bọng cổ da…
Nước non ơi!
Cuối cùng, khách cũng t́m ra được chỗ ḿnh muốn đến. Ẩn dưới rặng dừa là bóng hiên nhà cất sơ sài. Đến nơi th́ cổng trúc đă mở rộng tự bao giờ.
Có tiếng đàn tranh vọng ra đón khách. Tơ đàn láy tiếng quen thuộc. Quen thuộc đến độ khách mỉm cười mừng vui. A! bài học nhập môn Xuân Phong, mà cố nhân đă dạy cho khách ở cái xứ Huế mưa dầm buồn hiu. Hơn năm chục năm! Này,
“Ḷng dặn ḷng
Ai mặc ai
Thương cứ thương
Nhớ cứ nhớ
Chuyện vui cười
Người ở đời
Đừng đem dạ, đem dạ từ chối
Ai mà thoát khỏi ra ṿng nợ duyên?..."
(tác giả: lời người xưa)
Lấy nhạc mà rải lối thay những cánh hồng thảm đỏ, th́ chỉ có cố nhân mới làm được điều đó!
Quả nhiên cố nhân bước ra, tay cầm gậy trúc, gương mặt hồng hào nhân hậu. Miệng cố nhân nở rộng nụ cười khoe độc một cái răng cửa, nhưng không v́ thế mà cố nhân xấu ra.
Khách bước tới ôm chầm người đàn bà tuổi đă mấp mé cửu tuần , mừng mừng tủi tủi,
“Cô! mấy chục năm rồi …”
“Ừ, cuối đời cô c̣n được gặp lại con, cô sướng quá “
“Cô lại tấu bài nhạc cũ? ”
“Ừ, con là thi sĩ, gió lúc nào cũng xanh như xuân ..."
Rồi cố nhân lại tiếp tục,
“Rứa cũng nên
Miễn cho bền
Mà ḷng chớ ưu phiền…”
(tác giả : lời người xưa)
Cố nhân là một danh cầm nhă nhạc của Huế rất xa xưa, và là một trong những vị thầy đă hướng dẫn khách đi vào thanh, nhă nhạc tự thuở c̣n bé thơ …
2-
Buổi cơm tối nhà nghèo chỉ có thế thôi . Một bát canh tần ô nấu với cua đồng, một đĩa thịt luộc, một đĩa rau xào. Cộng vào đó là tiếng thao thao bất tuyệt của mọi người có mặt. Nói sao cho vừa những kể lể dông dài về gịng họ người mất người c̣n. Nói sao cho hết những buồn vui cuộc đời sau cuộc biển dâu.
Cơm ngon không phải v́ cơm có gạo ngon. Mà cơm ngon v́ ḷng vui quá độ. Khách ăn cầm chừng không phải v́ khách phương xa chê của nhà nghèo, mà khách đang nghiền ngẫm những t́nh thâm.
Gia chủ, con trai của cố nhân, đứng lên mời khách,
“Này O ăn đi chứ, sao ngồi tủm tỉm hoài vậy ?”
“Tủm tỉm ǵ đâu? đang ngó cái món rau xào chi kia ḱa !”
Múc một nhúm rau bỏ vào chén khách, gia chủ giới thiệu,
“Sau nhà có giàn thiên lư, tụi này hái hoa xào với tỏi …”
“Hoa thiên lư xào tỏi!” khách gật gù
Và khách lại tủm tỉm,
“Cái món ni chưa từng ăn bao giờ, nhưng thấy thật hấp dẫn đó nghe! …”
Hết miếng cơm này đến miếng cơm nọ, khách chỉ ăn Thiên Lư xào
Thiên Lư xào ?
Phải! khách vượt bao nhiêu ngàn cây số mới ăn được đĩa rau xào đồng quê . Đường thiên lư khách đi chân đà thấm mệt, nhưng hương hoa Thiên Lư làm khách ngậm ngùi . Nhớ ngày nào mẹ đi chợ, mẹ hay mua vài nhúm hoa Thiên Lư xanh xanh, búp búp những cánh nhỏ, đem về cúng ông bà. Hương thơm nhẹ nhàng của hoa tỏa ra khắp nhà, và mẹ th́ thầm rất kính cẩn,
“Này, bà ngoại đang về đó nghe tụi bay!”
Thiên Lư xào ?
Có lẽ nào khách chỉ đang ăn mùi hương trầm quế của tuổi ấu thơ?
Không, mỗi miếng rau và vào miệng là và luôn cả quê hương vào ḷng.
Để tự đó dấy lên những u hoài, những t́nh tự. Để từ đó văng vẳng tiếng ca dao đâu đây,
“Tóc em dài em cài hoa lư…”
Hay lời thơ của ai đó trong nhân gian,
“Nhà tôi ở dưới chân đồi
Có giàn thiên lư, có người tôi thương…”
Và tiếng nhạc ru,
Xin cô xinh bước chân rằm
Xin em thiên lư đêm thầm nở hoa
Môi thơm một đóa môi t́nh …….…..” (hkkm)
Mỗi một miếng rau xào và vào miệng th́ thơ ai lại về, để khách được hưởng thêm hương hoa của miếng thơ,
“Sột soạt gió trêu tà áo biếc
Trên giàn thiên lư bóng xuân sang …” (Hàn Mặc Tử)
“Em muốn đôi ta mộng chốn nào
Ước nguyền đă có gác trăng sao
Chuyện tâm t́nh: dưới hoa thiên lư
C̣n lối bâng khuâng: ngơ trúc đào …” (Đinh Hùng)
Cứ như thế, cùng với thơ với nhạc với ca dao, khách ngất ngây ăn hết đĩa rau xào
Hồn khách tơ lơ mơ say theo tinh hoa thiên lư…
3-
Trời chạng vạng tối. Cái nóng bức ban ngày đă đội nón ra đi, nhường cho một không khí an lành tĩnh mịch của vùng quê hẻo lánh.
Gia chủ mời khách vào căn nhà giữa. Đèn dầu được thắp sáng lên.
Nhà đơn sơ với vài cái ghế, một bàn viết, c̣n th́ dưới đất la liệt đủ các loại nhạc khí. Vật sáng chói nhất trong gian nhà này là bức tranh họa h́nh gia chủ khi anh ta c̣n là một nhạc sĩ nhă nhạc, tài danh khét tiếng ở Huế. Thuở ấy, đêm đêm tiếng đàn tranh rất t́nh, rất lả lướt của anh chàng đă làm rung động không biết bao nhiêu trái tim trinh nữ Đồng Khánh.
“Ngân tranh cửu dạ ân t́nh lộng
Tâm khiếp cô pḥng bất nhẫn qui” (Vương Duy) *
Ba đứa con của gia chủ, từ tám đến mười hai tuổi, lục tục ôm đàn bước vào và ngồi vào chỗ được chỉ định.
Bên tay mặt, đối diện khách, là chú bé tám tuổi tên T́. Cậu ngồi xếp bàn, ôm cây đàn bầu vào ḷng, gương mặt thật nghiêm trang. Trước mặt khách là cô bé Tần Tranh, với cây đàn tranh gác dài trên đôi chân nhỏ bé. Bên cạnh đó là Bảo, mười tuổi, với cây đàn nhị. Mẹ của các bé, Thúy, ngồi bên cạnh khách với cây đàn nguyệt. Gần đó, người cô ruột của khách, tuổi gần chín mươi, cầm song loan, một loại phách của nhạc truyền thống dân tộc.
Gia chủ lịch duyệt hỏi khách muốn sử dụng nhạc khí ǵ ?
Khách thót tim chột dạ. Đă từ lâu quảy gánh đi ăn mày xứ lạ, đàn địch trở nên chuyện xa xỉ, và khách đă gửi lại vốn liếng phong lưu của ḿnh cho quê nhà hết cả rồi. Bây giờ hỏi khách muốn sử dụng nhạc khí ǵ th́ quả đă làm khó khách !
Tuy khách này không phải là dân cự phách, nhưng cũng thuộc loại dân điệu, dân liều mạng, nên xin gia chủ đưa đàn ǵ th́ ta sẽ cầm đàn đó. Bèn đở cây đàn t́ bà từ tay gia chủ...
Theo lệnh của cha, các tiểu nhạc sĩ sẽ biễu diễn chào mừng khách với bài “Ta là con cháu nhà Nguyễn”.
Bé T́ bắt đầu bằng những tiếng rung của đàn bầu. Tuy c̣n nhỏ nhưng tiếng đàn của chú nhạc sĩ bé tí ti này rất sắc, gọn, chứng tỏ đă được luyện tập rất kỹ.
Với Thập lục huyền cầm, bé Tần Tranh theo em đưa khách vào những luyến láy biến cung của Họ, Xự, Xàng, Xê, Cống… (ngũ cung, tương đương với Sol, La,Do,Ré, Mi).
Những biến nắn kỳ ảo của đàn tranh làm năm âm thanh chính biến thành thiên h́nh vạn trạng, nên ngũ cung không c̣n là ngũ cung nữa.
Khách không chỉ lắng tai mà c̣n phải lắng ḷng mới cảm nhận được hết vẻ đẹp của cung đàn.
Khách rùng ḿnh, biết ḿnh sắp đi vào tinh hoa của nhă nhạc.
Sau những luyến láy nhạc dạo, đàn tranh tiếp tục ngân rung mở lối cho đàn Nguyệt và đàn nhị nhập cung.
Tiếng đàn nguyệt như mật óng lảy từng tiếng rồi thướt tha chuyển từng cung bậc, lúc nhặt, lúc khoan, lúc trầm lúc bổng.
Không chịu thua ai, đàn nhị vang tưng lên, giây đồng thả tiếng mười phương.
Khách nhắm mắt lại, h́nh dung cảnh vạc bay trong ánh chiều tà. Cánh vạc chao nghiêng trên nền trời cao rộng rồi vẫy cánh buông tiếng gọi đàn.
Nhưng ô ḱa, đàn nhị đă chuyển hướng, khởi sắc hơn, rộn ràng hơn, tưng bừng hơn.
Trong đầu óc khách ẩn hiện rừng núi chập chùng, điệp điệp trùng trùng. Ở đó nhạc vươn những cánh tay dài rất thần diệu, rất kỳ t́nh. Những âm ba ngút ngàn mùa Xuân. Những vi điệu rung ngân, huyễn hoặc giữa cái Có cái Không. Thần trí khách ch́m trong vùng mông lung ư ư vô tận …
Giữa lúc khách như đang mê mẩn lạc lối giữa rừng nhạc th́ có tiếng ca cất lên.
Khách giật ḿnh, nhận ra bây giờ bản nhạc mới bắt đầu đi vào giai điệu chính.
Gia chủ, cũng là người cha, hát lên lời ca, do chính anh biên soạn, theo tiếng đàn của vợ con và nhịp phách của mẹ già.
Khách thấy ḷng rưng rưng xúc động. Trong sa cơ tiếng đàn lời ca vẫn hiên ngang xưng tên xưng tộc. Trong bần hàn vẫn không quên gịng giống cha ông...
T́ bà đă trao cho, dễ thường ḿnh ôm đàn ngồi chầu ŕa măi sao? Khách chợt nhớ hai câu thơ của Bạch Cư Dị,
“Đê mi thân thủ tục tục đàn
Thuyết tận tâm trung vô hạn sự”
Khi đàn t́ bà th́ nhíu lông mày lại mới diễn tả hết nổi ḷng ?
Họ Bạch là người Trung Hoa, nên ông nói theo cách người Tàu .
Khách ta là người Việt, nhíu mày moi hết tim óc ra t́m bài trả lễ.
Khách ngồi trầm tư một giây, rồi ôm đàn khảy khảy vài tiếng để lấy thần.
Đằng kia, ánh đèn dầu rọi bóng khách xuống nền nhà. Bóng lung linh theo phím tơ rung, đưa hồn khách đi về cơi nhớ. Từ tiềm thức âm điệu tuôn ra mười ngón tay. Khách hát lên,
“Em như (ư’ ư), vạt nắng (ư ừ) vào (ạ), vào (a) Thu (u u )
Ươm (á à) ươm, (a`) trong khóe mắt, (a’ a a`) hoang vu (u` u), (ơi à ơi) nỗi (a) buồn
T́nh tang tích tịch à t́nh tang , á a ơ ờ ợ à t́nh tang tang !
”Em như sóng biển đại dương
Ru anh vô những thiên đường thật xa
Em làm vơng bạc kiêu sa
Ru anh ru cả phong ba đời ḿnh… “ hkkm
Em làm (a), vơng bạc (a à ) kiêu sa (a á a)
Ru anh (á à) ru (u) ca? (ạ à ơi à ơi) phong ba (á a) phong ba (a)
đời ḿnh
Phong ba đời ḿnh! Khách ngưng một vài giây như thổn thức, rồi lại tiếp tục,
Tích tích t́nh tang, a à t́nh ư., á a t́nh ư, t́nh à tang tang …
……….”
Cứ như thế, nhạc và người ḥa lẫn vào trong nhau. Hương hoa thời gian chập chờn giữa ánh nhạt phai hồng trần. Giọt sầu vươn mắt cô phụ. Đoạn trường nhả nhạc nhă nhạc Nam Ai, điệu buồn muôn thuở !
Khi bài hát vừa dứt th́ bà cụ đứng dậy vỗ tay. Không khen hay, mà bảo,
“Tiếng đàn lời ca sao nghe chi đứt ruột! Từ Hải ở đâu, sao chưa đến để sa lệ v́ Kiều ?”
………………..
Nhả Nhạc
4 -
Tiếng ve sầu kêu râng lên đâu đây làm khách giật ḿnh tỉnh giấc. Nh́n qua mùng, trời đă sáng trưng tuy mới sáu giờ.
Khách lại nằm xuống lim dim đôi mắt tận hưởng Nhạc Ve .
Đă từ lâu rồi, tiếng ve sầu tưởng như chỉ c̣n trong kư ức, nay lại đang tấu lên bản nhạc rừng. Âm vang ran ran, khô mà chói chan. Đôi lúc nó im bặt một phút, rồi rỉ rả như lấy hơi, rồi lại ran lên một tràng dài.
Khách thích thú miên man nghe mà ḷng quá vui.
Hè đă về rồi ư ? Tiếng ve, phượng hồng, lưu bút ngày xanh! Tuổi thanh xuân như đang đứng bên kia mùng. Khách vùng dậy, thấy ḷng ḿnh rất trẻ. Nhưng ô ḱa, tiếng ve h́nh như đă tấu xong lời cuối, tự dưng ngưng bặt …
Khách rón rén bước ra vườn sau. H́nh như cả gia đ́nh nhà chủ vẫn c̣n đắm ch́m trong giấc điệp. Gió buổi sáng mát nhẹ làm khách thấy vô cùng sảng khoái. Khách hát nho nhỏ, vừa đủ ḿnh nghe, vừa tung tăng đây đó . Bước chân sáo dẫn khách vào đám cau trước mặt.
Thân cây cau lêu khêu. Ngước nh́n lên cao, từng chùm bông rất lớn, mầu phớt vàng trắng, đang nhả một mùi hương hăng hắc. Những bẹ cau mỏng mảnh đưa qua đưa lại theo cơn gió thổi tạo nên những âm thanh vui tai.
Khách ngửng cổ lên nh́n, tai lắng nghe nhạc cau.
Nhạc cau!
Nhạc cau rù ŕ, nhạc cau đong đưa tiếng thở. Thở rằng,
"Ầu ơ,
Vôi nồng trầu cay
Duyên ai nấy đặng
Duyên ḿnh, ḿnh say"
"Ầu ơ
Hôm nao ai đem cau trầu chạm ngơ
Em vui mừng, hết ṿ vơ năm canh
Đêm nay ḿnh ngồi nh́n con sao tỏ
Em thành vợ, ở sao cho vừa
à ạ à ơi, vừa ḷng anh ?"
hkkm
Khách nh́n quanh xem có trầu không ? Có chứ. Những giây trầu xanh lá đang bám leo lên thân cau. Màu xanh, xanh biếc ḷng thiếu phụ. Màu tươi, tươi rói hồn thi nhân .
Nào vôi đâu? Vôi đâu? Vôi đâu cho ta têm miếng trầu cau ấm nồng hơi thở tân nương!
Khách lại mon men đi lạc vô rừng phi lao. Có phải là phi lao không? sao thính giác khách như ngửi mùi thơm của Ngự B́nh năm cũ ?
Lá xạc xào, phất phơ rũ xuống y như tóc lụa Tây Thi. Nhạc rào rào như lời th́ thầm của đám cung nữ khi nghe vó câu Phạm Lăi. Ố ồ đây là rừng tràm. Hóa ra là nhạc tràm. Nhạc tràm. Nhạc tràm!
Khách thơ thẩn đi sâu hơn. Và kia ḱa, một rừng tre xanh ngát hiện ra. Thân tre có nhiều đốt, mảnh khảnh, màu vàng nhạt óng ả dưới ánh sáng mặt trời. Chúng không như đám tre khô cháy cao nghều nghệu mà khách đă nh́n thấy bên hai vệ đường khi đi t́m nhà cố nhân.
Tre ở đây mượt mà bóng bẩy, với những cành lá thon thả ôm đan vào nhau. Xuyên qua các khe hở, những tia nắng lấp lóa trên những cọng lá mầu xanh non ngọc bích. Sát vào thân cành, lá sẫm hơn, xanh mặn mà như người đàn bà đă qua một vài hương lửa…Trên vùng đất rộng, lá tre khô ḍn bao phủ như một tấm thảm vàng úa. Mỗi bước chân khách đi qua, nghe vang lên tiếng động của lá vỡ vụn.
Cứ mỗi một cơn gió đi qua th́ thân tre xô vào nhau kêu kĩu kịt như những chiếc vơng đưa, lá tre cọ vào nhau làm thành âm điệu khô liu xiu, lít xít. Nhạc tre rào rào một lượt rồi ngưng, lại rào rào tiếp một lượt rồi ngưng, như một điệp khúc lạ lùng...
Tre yểu điệu thục nữ lại có chút lả lơi mời gọi. Ta bỗng động t́nh xuân…
Ta mở rộng ṿng tay ôm nhạc Ve, ôm nhạc Cau, ôm nhạc Tràm, ôm nhạc Tre vào ḷng. Ta ôm hết thảy nhân gian, ôm hết vũ trụ.
Ta ôm hết những mùa Thu chín hạt phong lưu, đỏ hồng môi ngọc lựu.
Hương hoa thiên lư. Văn thơ vạn kỷ.
Này nhạc cung đ́nh, này sóng thu ba
Hơi thở ta nhả một hồn nhạc mới …
5-
Cḥi lá được cất đơn sơn giữa một cái ao. Thoạt trông nó như cái nhà thủy tạ nhỏ, nhưng nơi đây không có bông sen bông súng, không có bóng thuyền câu, không có khách thập phương ngao du sơn thủy. Ở đây, vũng nước xanh lè rợp bóng lá rừng quanh năm. Ở đây đ́u hiu hơi gió có tiếng chích cḥe kéo nhau về rỉa lông làm tổ. Có bụi chuối vườn tre hiền ḥa. Có sâu bọ ḅ lổm ngổm chờ ngày hóa bướm...
Gia chủ vén áo chùi sơ cây kèn clarinette đă cũ. Anh nâng nó lên kê vào miệng, rồi dồn hết tâm trí vào bài nhạc. Nhạc phẩm “Đêm Tàn Bến Ngự” của Dương Thiệu Tước trổi lên. Nghe buồn da diết. …Khách ngă đầu dựa vào lan can cḥi thủy tạ, đôi mắt lim dim. Tiếng clarinette trầm bổng bay trong gió, đưa hồn người thưởng ngoạn về với Huế buồn hiu hắt đêm mưa. Về với Thượng Tứ. Về với Gia Hội. Về với Nội thành. Về với ngày cầu Trường Tiền sập, trăm con gái tóc thề vén tà áo trắng học tṛ, leo lên đ̣ đi qua sông Hương. Buổi sáng sớm, mặt sông lăng đăng sương mù. Đẹp làm sao bóng những con đ̣ không mui, nhỏ như lá tre giữa gịng, mờ ảo chèo qua chèo lại như con thoi. Bến Phú Văn Lâu bên nay đi qua bờ bên kia là trường Đồng Khánh, Quốc Học, Pellerin… Bến tôi, đ̣ xưa có đó, suối thương đâu t́m ?
Tiếng kèn đă ngưng mà khách ḷng những vấn vương.
Cô Thúy, vợ chủ nhà, lom khom bưng một ḷ than kê gần chiếc bàn tre đặt giữa cḥi. Lại đặt trên ḷ một nồi nhỏ bằng đất nung. Trong ấy, cháo trắng sôi lỏng bỏng, trào bọt lên tận miệng nồi. H́nh như gạo đă chín nát thành hồ.
Mùi gạo mới thơm ngon làm khách cảm thấy đói bụng.
“Ḿnh phải ăn một chút ǵ đi nhé”, gia chủ nói
“Mời chị dùng cháo đi anh” Thúy thỏ thẻ với chồng
Gia chủ với tay lấy cần câu gần đó. Không cần mồi, anh ta tung giây xuống ao. Nhanh như chớp, một chú cá cắn câu ngay. Con cá bống mập ú lớn bằng ngón tay cái. Trong lúc chú ta đang c̣n dẫy dụa th́ gia chủ thả ngay chú vào nồi cháo đang sôi. Cá ch́m xuống dưới nồi vài giây rồi nổi lên, nở bung ra. Từ màu xám tro, thân cá nở thành bông trắng, x̣e cái bụng trứng vàng ối… Trong nước gạo sền sệt mầu hồ, những con hoa cá trắng phau điểm nhánh nhụy vàng trông thật đẹp. Đôi mắt khách say nh́n, mê đắm mê đắm...
Gia chủ rót thêm bia vào ly khách. Hai người lại cụng ly. Họ cười khúc khích. Gương mặt hồng lên, khách lè nhè hỏi,
“Tui uống ly này là ly thứ mấy hè?
Tên bợm nhậu kia đưa hai ngón tay. À, hai ly ! tợn nhỉ ! Bạn mấy ly rồi ? Hắn lại đưa sáu ngón tay. Ghê thế à ? Trời! lâu lâu có chị về, Bá Nha gặp Tử Kỳ, say một bữa cho nghiêng trời sập đất…
Khách xớn xác đụng vào lon bia đang khui dở để gần đó. Nước bia đổ tung toé trên sàn tre. Khách cúi xuống phủi cái quần bị ướt. Ngay dưới chân khách có mảnh báo rất cũ, giấy vàng ố, rách một góc. Khách ṭ ṃ nhặt giấy lên.
Mảnh báo in một bài thơ đă nḥe với năm tháng, và tên tác giả không c̣n ở trên đó nữa. Khách gật gù, thích thú đọc. Rồi thích chí quá, khách lại theo thơ mà hát lên…
Nhà chủ châm thêm bia. Khách cầm nốc cạn nửa ly, đầu óc chập choạng. H́nh như nguồn hứng khởi đang đi về. Hồn khách lơ lửng như mây trời. Lênh đênh trong tâm tư mùa thương biển nhớ. Sóng sánh trong ḷng giọt ứa đầy, vơi … Không gian bỗng như quánh lại với những âm ba vang vọng từ cơi nào.
Ôm đàn Tây Ban Cầm, đôi mắt xa vời, người nghệ sĩ khách ta đi vào sáng tác…
“Mưa bay, t́nh khúc mưa bay…Con chim di đứng… loay hoay niểng… đầu…
Mưa sa triền núi mưa sa…Nàng ngồi đan áo, hằng hà lệ rơi…
Mưa bay ướt cánh chuồn chuồn, ướt cánh chuồn chuồn…Lá me buồn, chẳng khoe tà áo xanh…”
……………
“Mưa về. Mưa về… dưới phố vắng tanh… T́nh riêng nông nổi… hoàng anh kéo sầu…”
“Mưa bay lất phất qua cầu, lất phất qua cầu ... Nhớ ai… thiếu phụ rầu rầu tuổi xuân …
Mưa giành với nắng gian truân….” *
Trên cao, chị Hằng nhú đầu ra khỏi rặng cây lắng nghe gịng nhạc chảy buồn thê thiết.
Dưới ánh trăng vàng, bóng người nghệ sĩ với cây đàn in trên vũng ao. Sóng nước lăn tăn xô h́nh ai nhấp nhô trong đêm mờ ảo.
T́m đâu suối thương ? T́m đâu bến đổ tơ vương bụi trần. T́m đâu ?
Hồng Khắc Kim Mai
May 29, 2005 @ 2:59 AM
Chú thích:
|
Đàn bầu : chỉ có một giây, thường được gọi là độc huyền cầm .
Đàn tranh: có mười sáu giây, thường được gọi là Thập Lục huyền cầm
Đàn nguyệt: tṛn và to bản, có hai giây, trông như cái banjo của ngoại quốc.
Đàn nhị: thoạt nh́n, từa tựa như cây vĩ cầm của nhạc Tây phương, nhưng nó chỉ có hai giây, và khi sử dụng th́ cầm đàn đứng và kéo c̣, chứ không kê trên vai và ép vào cằm như vĩ cầm. Tuy nhiên về kỹ thuật th́ hai đàn nói trên như nhau
Đàn Tỳ Bà của Trung Hoa có âm thanh sắc thái khác với nhạc truyền thống Việt Nam. Cách của Trung Quốc chủ yếu về rung theo lối Tây phương (trémolo) bằng tay mặt, cho nên họ cầm đàn dựng đứng. Trái lại với nhạc truyền thống Việt Nam , âm thanh được rung bằng tay trái. Do đó phải cầm ngang
*Ban đêm nghe tiếng đàn tranh ngân nga, th́ ân t́nh của người đàn bà trổi dậy, để ḷng sợ hăi không dám trở về với sự cô quạnh của ḿnh
*"T́nh khúc Mưa Bay", Nhạc Hồng Khắc Kim Mai
Lời: Thái Thụy Vy
|